Twój postęp zapisuje się tylko w tej przeglądarce. Zaloguj się, żeby nie stracić go po zmianie urządzenia. Zaloguj się
Kombinatoryka

Reguła mnożeniaPodstawa

Tworząc strój, kod PIN albo zestaw obiadowy, wykonujesz kilka kolejnych wyborów. Reguła mnożenia pokazuje, że liczbę wszystkich kombinacji otrzymujemy, mnożąc liczbę możliwości na każdym etapie.

Matematyka ·2 min czytania ·6 ćwiczeń


Reguła mnożenia liczy wyniki tworzone w kolejnych etapach. Mnożymy liczby możliwości, gdy na każdym etapie ich liczba jest ustalona dla każdego dopuszczalnego wcześniejszego wyboru.

Pojęcia, od których zaczynamy

Jeden pełny wynik musi zawierać wybór z każdego etapu, np. koszulkę i spodnie. Jeśli są trzy koszulki i do każdej można dobrać cztery pary spodni, otrzymujemy trzy grupy po cztery stroje: \(4+4+4=3\cdot4=12\). Mnożenie skraca powtarzane dodawanie.

Ważna jest stała liczba kontynuacji, a nie to, czy zawsze dostępne są dokładnie te same przedmioty. Przy wyborze dwóch różnych osób z grupy pięciu na drugim etapie zostają cztery osoby niezależnie od tego, kto był pierwszy. Dlatego \(5\cdot4\) działa również przy wyborze bez zwracania.

Zasady i wzory

Regułę mnożenia stosujemy, gdy proces składa się z kolejnych etapów. Dla każdego wyboru na pierwszym etapie dostępna jest określona liczba wyborów na następnym.

  • Słowo „i” lub „następnie” sugeruje mnożenie.
  • Uwzględnij każdy etap konstrukcji wyniku.
  • Gdy liczby kontynuacji są różne, rozdzielamy problem na rozłączne przypadki i dodajemy ich liczebności.
\[N=n_1\cdot n_2\cdot\ldots\cdot n_k\]

Każdy czynnik opisuje liczbę możliwości na jednym etapie; na tym etapie musi być ona taka sama dla każdego wcześniejszego dopuszczalnego wyboru.

Jak czytać rysunek?

Jeden zestaw to jedna komórkaTabela trzech koszulek i czterech par spodni zawiera dwanaście kompletnych strojów.Jeden zestaw to jedna komórkaS1S2S3S4K1K1S1K1S2K1S3K1S4K2K2S1K2S2K2S3K2S4K3K3S1K3S2K3S3K3S43 koszulki × 4 pary spodni = 12 strojów

Każdy wiersz tabeli odpowiada jednej koszulce, a każda kolumna jednej parze spodni. Jedna komórka jest kompletnym strojem. Trzy wiersze po cztery komórki dają dwanaście zestawów. Dodanie liczby wierszy i kolumn policzyłoby części garderoby, a nie stroje.

Przykład krok po kroku

Wybieramy jedną z 4 koszul, jedne z 3 spodni i jedną z 2 par butów. Ile strojów powstanie?

Skąd mnożenie? Do każdej z czterech koszul pasują trzy możliwości wyboru spodni, więc par koszula–spodnie jest \(4\cdot3=12\). Do każdej pary dobieramy jedną z dwóch par butów, co daje \(12\cdot2=24\) pełne stroje. Zakładamy, że zadanie nie zakazuje żadnego połączenia.

  1. Wypisz etapy.Koszula, spodnie, buty.
  2. Przypisz liczbę wyborów.\(4,\ 3,\ 2\)
  3. Pomnóż.\(4\cdot3\cdot2=24\)

Typowy błąd

Nie dodajemy możliwości z kolejnych obowiązkowych etapów.

\(4+3+2=9\)Strój wymaga wyboru ze wszystkich trzech kategorii.
\(4\cdot3\cdot2=24\)

Dodatkowy przykład i kontrola

Dla czteroznakowego kodu z cyfr od \(0\) do \(9\), z powtórzeniami i dozwolonym zerem na początku, otrzymujemy \(10^4=10000\). Dla czterocyfrowej liczby pierwsza cyfra nie może być zerem, więc wynik to \(9\cdot10^3=9000\). Podobny zapis nie oznacza identycznych ograniczeń.

Jeśli do koszulki A pasują trzy pary spodni, a do koszulki B tylko dwie, nie ma jednego wspólnego czynnika dla drugiego etapu. Liczymy rozłączne przypadki: \(3+2=5\) strojów. Nie wybieraj dowolnie większej liczby opcji. Najpierw sprawdź warunki łączenia wyborów.

Najczęstsze pytania

Co oznaczają czynniki w regule mnożenia?
Liczby możliwości na kolejnych etapach tworzenia pełnego wyniku. Na danym etapie liczba kontynuacji musi być taka sama dla każdego wcześniejszego dopuszczalnego wyboru.
Czy reguła mnożenia działa bez powtórzeń?
Tak. Na przykład wybór dwóch różnych osób do różnych ról z pięciu daje \(5\cdot4=20\), bo po pierwszym wyborze zawsze pozostają cztery osoby.

Poćwicz

ABCD

Z pięciu osób wybieramy przewodniczącego i inną osobę na zastępcę. Ile jest możliwości?

ABCD

Kod składa się z jednej z 5 liter, a potem jednej z 4 cyfr. Ile różnych kodów można utworzyć?

ABCD

Uzupełnij zdanie: „Są 3 koszule i 4 pary spodni. Liczba zestawów wynosi …”.

ABCD

Uzupełnij zdanie: „Czterocyfrowy kod może używać cyfr 0–9 z powtórzeniami. Liczba kodów wynosi …”.

ABCD

Które zdanie poprawnie naprawia błąd: „Gdy wybór składa się z dwóch kolejnych etapów, liczbę możliwości zawsze dodajemy.”?

ABCD

Restauracja oferuje 4 przystawki, 3 dania główne i 2 desery. Ile pełnych zestawów można utworzyć?

Sprawdź, ile już umiesz

Przećwicz to zagadnienie na fiszkach albo przejdź do zestawu zadań z całego działu.

Ebook PDF 395 zadań maturalnych z matematyki podstawowej z rozwiązaniami krok po kroku w jednym pliku. Zobacz ebook (19,99 zł)