Rano drukarka była zepsuta, ale teraz działa: The printer has been repaired. — Drukarka została naprawiona. Present Perfect w stronie biernej pozwala opisać wcześniejsze działanie z perspektywy teraźniejszości. Możesz mówić o obecnym rezultacie, doświadczeniu albo wydarzeniach w okresie trwającym do teraz. Nie skupiasz uwagi na wykonawcy, lecz na osobie lub rzeczy poddanej działaniu. Kluczową grupą jest has/have been + trzecia forma.
1. Połącz perspektywę Perfect ze stroną bierną
Zdanie czynne Someone has repaired the printer zawiera have/has i imiesłów repaired. Po zmianie perspektywy potrzebujesz biernego be, które po has przyjmuje trzecią formę been: The printer has been repaired. Nie pomijaj been, bo The printer has repaired sugerowałoby drukarkę wykonującą naprawę i wymagałoby innego dopełnienia. Każdy element pełni funkcję: has wskazuje Present Perfect i liczbę pojedynczą, been buduje stronę bierną, a repaired nazywa działanie.
The file has been saved. The files have been saved. Been nie zmienia formy wraz z liczbą podmiotu.
- The window has been repaired, so the room is warm again.Okno zostało naprawione, więc w pokoju znów jest ciepło.
- Three new clubs have been opened this year.W tym roku otwarto trzy nowe kluby.
- I have been invited to that festival twice.Zostałem zaproszony na ten festiwal dwa razy.
- The form has not been signed yet.Formularz nie został jeszcze podpisany.
- Have the results been announced?Czy ogłoszono już wyniki?
2. Has lub have zależy od nowego podmiotu
He, she, it i pojedyncze rzeczowniki zwykle wymagają has; I, you, we, they i liczba mnoga wymagają have. The information has been updated ma has, bo information jest niepoliczalne. The details have been updated ma have, ponieważ details jest mnogie. Nie przenoś has/have z dawnego podmiotu bez sprawdzenia nowego. The engineers have repaired the machine zmienia się w The machine has been repaired by the engineers. Zmiana have na has wynika z machine, a nie ze zmiany czasu.
3. Wynik, doświadczenie i okres do teraz
Obecny rezultat to tylko jedno zastosowanie: The road has been closed, so we need another route. Możesz także mówić o doświadczeniu: She has been interviewed several times, bez wskazywania zakończonej daty. Five reports have been published so far this month podsumowuje okres trwający do teraz. Nie ucz się więc reguły „Present Perfect passive zawsze oznacza gotowy widoczny rezultat”. Wspólna jest perspektywa łącząca przeszłe działanie z teraźniejszym punktem odniesienia.
| Perspektywa | Przykład | Dlaczego? |
|---|---|---|
| do teraz | The report has been published. | Ważne, że jest już dostępny. |
| zakończony czas | The report was published yesterday. | Wskazujemy zakończony dzień. |
| proces teraz | The report is being checked. | Sprawdzanie nadal trwa. |
4. Przeczenie, pytanie i pozycja przysłówka
W przeczeniu not stoi po has/have: The parcels have not been delivered, w skrócie haven't been delivered. W pytaniu pierwszy operator przechodzi przed podmiot: Has the parcel been delivered? Pamiętaj, że been zostaje po podmiocie. W krótkiej odpowiedzi powtarzasz pierwszy operator: Yes, it has, No, it hasn't. Already i just zwykle stoją między has/have a been: has already been sent. Yet często pojawia się na końcu pytań i przeczeń. Są to pomocne typowe pozycje, nie jedyne możliwe układy stylistyczne.
Nie myl been z being. Been występuje po has/have w tej formie Perfect; being pojawia się w biernych konstrukcjach Continuous, np. is being repaired. The bike has been repaired przedstawia naprawę jako wykonaną z aktualnej perspektywy. The bike is being repaired przedstawia proces w toku. Zamiana jednej litery zmienia budowę i sens, dlatego warto czytać całe grupy, a nie pojedyncze słowa.
5. Transformacja krok po kroku
Dane: Anna has checked all the applications. Nowym podmiotem zostaje all the applications. To liczba mnoga, więc wybierz have. Dodaj been, następnie checked. Zachowaj wykonawcę: All the applications have been checked by Anna. Nie zmieniaj have been na were, ponieważ usunąłbyś perspektywę Present Perfect. Nie pomijaj all: informacja, że sprawdzono wszystkie wnioski, różni się od informacji o nieokreślonej liczbie sprawdzonych wniosków.
6. Wybór czasu i kontrola znaczenia
Jeśli zdanie zawiera zakończone określenie yesterday, last Monday lub in 2015, w standardowym użyciu wybierz Past Simple: The bridge was repaired in 2015. Jeśli okres jest otwarty, np. so far this year, Present Perfect może być właściwe. Samo today nie gwarantuje jednego czasu: mówiący może ujmować konkretny moment jako zakończony. W zadaniach dobieraj czas z całego kontekstu, a nie z pojedynczej listy słów sygnałowych.
Rozszerzenie
z czasownikami opisującymi trwający układ można powiedzieć The building has been owned by the council for years. Nie chodzi o wielokrotne kończenie czynności „posiadania”, lecz o stan trwający do teraz. Ta możliwość pokazuje, dlaczego reguła „Perfect zawsze znaczy skończone” byłaby zbyt wąska. Zachowuj związek formy ze znaczeniem konkretnego czasownika.
Przekształć: The team has completed both projects. Zachowaj wykonawcę i both.
Pokaż rozwiązanie i wyjaśnienie
Both projects have been completed by the team. Nowy podmiot jest mnogi, więc have; been tworzy stronę bierną, a both zachowuje informację o obu projektach.
Zapytaj, czy wysłano już zaproszenia, używając Present Perfect passive i yet.
Pokaż rozwiązanie i wyjaśnienie
Have the invitations been sent yet? Have stoi przed podmiotem, been sent po nim, a yet na końcu. Krótka odpowiedź: Yes, they have.
Quiz i zadania poniżej to autorskie ćwiczenia treningowe.