Biologia — zadanie 12

← Wszystkie zadania — Biologia
Zadanie 12
Matura 2021 · czerwiec · Formuła 2015 · poziom rozszerzony
3 podzadania
Informacja do podzadań

W żołądku człowieka wyróżnia się następujące części: wpustową, dno żołądka, trzon żołądka i część odźwiernikową. Błona śluzowa wyściełająca żołądek jest silnie pofałdowana. Występują w niej gruczoły wytwarzające pepsynogen oraz komórki okładzinowe wytwarzające kwas solny. W części odźwiernikowej żołądka występują liczne gruczoły wytwarzające śluz. Mieszanie się masy pokarmowej w żołądku, w wyniku skurczów perystaltycznych, jest procesem stosunkowo powolnym. Na rysunku przedstawiono żołądek i dwunastnicę człowieka oraz gruczoły związane z tym odcinkiem jelita.

Na podstawie: https://schoolworkhelper.net

Schemat żołądka i dwunastnicy z oznaczeniami X i Y oraz podpisami żołądka, dwunastnicy i trzustki.

Zadanie 12.1

1 pkt

W żołądku człowieka wyróżnia się następujące części: wpustową, dno żołądka, trzon żołądka i część odźwiernikową. Błona śluzowa wyściełająca żołądek jest silnie pofałdowana. Występują w niej gruczoły wytwarzające pepsynogen oraz komórki okładzinowe wytwarzające kwas solny. W części odźwiernikowej żołądka występują liczne gruczoły wytwarzające śluz. Mieszanie się masy pokarmowej w żołądku, w wyniku skurczów perystaltycznych, jest procesem stosunkowo powolnym. Na rysunku przedstawiono żołądek i dwunastnicę człowieka oraz gruczoły związane z tym odcinkiem jelita.

Uzupełnij tabelę – podaj nazwy narządów oznaczonych na rysunku literami X i Y oraz określ znaczenie tych narządów dla trawienia tłuszczów.

StrukturaNazwa narząduZnaczenie narządu
X
Y

Rysunek żołądka, dwunastnicy i związanych z nimi narządów. Oznaczenia X i Y oraz podpisy: żołądek, dwunastnica, trzustka. Pod rysunkiem źródło: Na podstawie: https://schoolworkhelper.net.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

Rozwiązanie

StrukturaNazwa narząduZnaczenie narządu
Xwątrobaprodukcja żółci
Ypęcherzyk żółciowyprzechowywanie/uwalnianie żółci

Uwaga:
Dopuszcza się odpowiedzi, w których narząd Y nazwano „woreczek żółciowy”.

Zasady oceniania

1 pkt – za podanie poprawnych nazw i znaczenia narządów oznaczonych na rysunku literami X i Y.

0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Zadanie 12.2

1 pkt

W żołądku człowieka wyróżnia się następujące części: wpustową, dno żołądka, trzon żołądka i część odźwiernikową. Błona śluzowa wyściełająca żołądek jest silnie pofałdowana. Występują w niej gruczoły wytwarzające pepsynogen oraz komórki okładzinowe wytwarzające kwas solny. W części odźwiernikowej żołądka występują liczne gruczoły wytwarzające śluz. Mieszanie się masy pokarmowej w żołądku, w wyniku skurczów perystaltycznych, jest procesem stosunkowo powolnym. Na rysunku przedstawiono żołądek i dwunastnicę człowieka oraz gruczoły związane z tym odcinkiem jelita.

Podaj dwie funkcje, które pełni w żołądku kwas solny.

Rysunek żołądka, dwunastnicy i związanych z nią narządów, z oznaczeniami X i Y oraz źródłem pod ilustracją.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

Przykładowe rozwiązania

  • Działa bakteriobójczo.
  • Aktywuje pepsynogen.
  • Zapewnia optymalne pH dla trawienia białek.

Zasady oceniania

1 pkt – za podanie dwóch funkcji kwasu solnego w żołądku.

0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Zadanie 12.3

1 pkt

W żołądku człowieka wyróżnia się następujące części: wpustową, dno żołądka, trzon żołądka i część odźwiernikową. Błona śluzowa wyścielająca żołądek jest silnie pofałdowana. Występują w niej gruczoły wytwarzające pepsynogen oraz komórki okładzinowe wytwarzające kwas solny. W części odźwiernikowej żołądka występują liczne gruczoły wytwarzające śluz. Mieszanie się masy pokarmowej w żołądku, w wyniku skurczów perystaltycznych, jest procesem stosunkowo powolnym. Na rysunku przedstawiono żołądek i dwunastnicę człowieka oraz gruczoły związane z tym odcinkiem jelita.

Oceń, które informacje dotyczące żołądka są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa.

1.Mięśniówka żołądka jest zbudowana z mięśni gładkich.PF
2.Rozciąganie ścian żołądka przez pokarm trafiający do niego jest czynnikiem stymulującym skurcze mięśniówki żołądka.PF
3.Skurcze odźwiernika zapobiegają cofaniu się treści żołądkowej do przełyku.PF

Rysunek żołądka, dwunastnicy oraz związanych z nimi narządów, z oznaczeniami X i Y oraz podpisem źródła.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

Rozwiązanie

1. – P, 2. – P, 3. – F

Zasady oceniania

1 pkt – za poprawną ocenę wszystkich trzech stwierdzeń.

0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.