Biologia — zadanie 11

Matura 2015 · czerwiec · Formuła 2015 · poziom rozszerzony

2 podzadania

Informacja do podzadań

Na schemacie przedstawiono działanie przeciwprądowego mechanizmu wymiany gazowej (zasady przeciwprądu) w skrzelach ryb kostnoszkieletowych. Liczby określają ciśnienie parcjalne tlenu (w mm Hg) w wodzie przepływającej przez skrzela i we krwi naczyń włosowatych.

Na podstawie: K. Schmidt-Nielsen, Fizjologia zwierząt. Adaptacja do środowiska, Warszawa 2008.

Schemat przeciwprądowego przepływu wody i krwi w skrzelach, z wartościami ciśnienia parcjalnego tlenu.

Zadanie 11.1

1 pkt

Zwierzęta kręgowe

Na podstawie: K. Schmidt-Nielsen, Fizjologia zwierząt. Adaptacja do środowiska, Warszawa 2008.

Podaj nazwę procesu, dzięki któremu tlen z wody przepływającej przez skrzela przedostaje się do krwi.

Schemat przeciwprądowej wymiany gazowej w skrzelach ryb, z kierunkami przepływu wody i krwi oraz wartościami ciśnienia parcjalnego tlenu.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

dyfuzja

1 pkt – za podanie poprawnej nazwy procesu

0 pkt – za odpowiedź niepoprawną lub brak odpowiedzi

Zadanie 11.2

1 pkt

Zwierzęta kręgowe

Na podstawie: K. Schmidt-Nielsen, Fizjologia zwierząt. Adaptacja do środowiska, Warszawa 2008.

Oceń, czy poniższe informacje są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli informacja jest prawdziwa, albo F – jeśli jest fałszywa.

1.	Zasada przeciwprądu polega na tym, że kierunek przepływu wody przez blaszki skrzelowe i kierunek przepływu krwi w naczyniach włosowatych skrzeli są przeciwne.	P	F
2.	Dzięki zasadzie przeciwprądu na całej powierzchni blaszki skrzelowej jest zachowana korzystna dla wymiany gazowej różnica ciśnień parcjalnych.	P	F
3.	Gdy krew wpływa do naczynia włosowatego, kontaktuje się z wodą, która rozpoczyna opływanie skrzeli.	P	F

Schemat przeciwprądowej wymiany gazowej w skrzelach. Strzałka „woda” wskazuje przepływ w prawo; przy wodzie oznaczono kolejno 150, 120, 90, 60 i 30 mm Hg. Strzałka „krew” wskazuje przepływ w lewo; przy naczyniu oznaczono kolejno 140, 110, 80, 50 i 20 mm Hg.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

1. – P, 2 – P, 3 – F

1 pkt – za poprawną ocenę trzech informacji

0 pkt – za poprawną ocenę mniej niż trzech informacji lub za odpowiedź niepoprawną, lub brak odpowiedzi