Biologia — zadanie 21

Matura 2016 · czerwiec · Formuła 2015 · poziom rozszerzony

2 podzadania

Informacja do podzadań

Bliźnięta mogą być albo jednojajowe (monozygotyczne), albo dwujajowe (dizygotyczne).

Zadanie 21.1

1 pkt

Wybierz i zaznacz w tabeli odpowiedź A lub B, która jest poprawnym dokończeniem poniższego zdania, oraz jej uzasadnienie spośród odpowiedzi 1.–3.

Klonami można nazwać bliźnięta

ponieważ powstały

A. jednojajowe,

B. dwujajowe,

1. z tej samej komórki jajowej i różnych plemników, mają różne zestawy genów, ale są tej samej płci.

2. z tej samej komórki jajowej i tego samego plemnika, mają identyczny zestaw genów i są tej samej płci.

3. z różnych komórek jajowych i różnych plemników, mają różne zestawy genów, ale mogą być tej samej płci.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

Rozwiązanie

A. 2

Schemat punktowania

1 p. – za prawidłowy wybór bliźniąt jednojajowych (A) wraz z prawidłowym uzasadnieniem (2).

0 p. – za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.

Zadanie 21.2

1 pkt

Układ odpornościowy

Wyjaśnij, uwzględniając podłoże genetyczne, dlaczego w razie konieczności wykonania przeszczepu dla danej osoby najlepszym dawcą byłby bliźniak jednojajowy.

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

Przykładowe rozwiązania

Bliźniak jednojajowy byłby najlepszym dawcą, ponieważ:

jest klonem i ma taki sam zestaw genów, a więc powinien mieć najwyższą z możliwych zgodność tkankową.
ma identyczną informację genetyczną, a więc i antygeny, co powoduje, że układ immunologiczny biorcy traktuje taki przeszczep, jak swój organizm.

Schemat punktowania

1 p. – za prawidłowe wyjaśnienie przeszczepu uwzględniające pokrewieństwo genetyczne i zgodność tkankową.

0 p. – za odpowiedź, która nie spełnia powyższych wymagań, lub za brak odpowiedzi.