Biologia — zadanie 2

← Wszystkie zadania — Biologia
Zadanie 2
Matura 2018 · maj · Formuła 2015 · poziom rozszerzony
2 podzadania3 pkt
Informacja do podzadań

Na zdjęciu spod transmisyjnego mikroskopu elektronowego przedstawiono fragment komórki pochodzącej z kory nadnerczy i wydzielającej hormony.

Zadanie 2.1

2 pkt
Lipidy
24%średni wynik CKE
Średni procent zdobytych punktów. Wyższy wynik oznacza, że zadanie było łatwiejsze dla zdających.

Wykaż związek pomiędzy funkcją wewnątrzwydzielniczą komórek kory nadnerczy a występowaniem w nich licznych:

  1. kropel tłuszczu zawierających estry cholesterolu
  2. mitochondriów
Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

Przykładowe rozwiązania
1.

  • Cholesterol (występujący w kroplach tłuszczu) jest prekursorem hormonów steroidowych.
  • Z cholesterolu wytwarzane są glikokortykoidy.
  • Estry te są substratem do syntezy kortyzolu, wydzielanego przez komórki kory nadnerczy.
  • Cholesterol jest steroidem służącym do syntezy hormonów kory nadnerczy.

Uwagi:
Uznaje się podanie nazwy konkretnego hormonu steroidowego lub grupy hormonów steroidowych syntetyzowanych w korze nadnerczy.
Nie uznaje się odpowiedzi zbyt ogólnych, pomijających rolę cholesterolu, np. „Komórki kory nadnerczy wykorzystują krople tłuszczu do produkcji hormonów pochodzenia tłuszczowego”, albo niepodających nazwy hormonu lub grupy hormonów, np. „Cholesterol jest niezbędny do syntezy hormonów kory nadnerczy”.

2 p. – za odpowiedź uwzględniającą rolę cholesterolu jako prekursora hormonów steroidowych i rolę mitochondriów w dostarczaniu energii do syntezy lub wydzielania hormonów.
1 p. – za odpowiedź uwzględniającą jedynie rolę cholesterolu lub mitochondriów.
0 p. – za odpowiedź niespełniającą powyższych wymagań lub za brak odpowiedzi.

2.

  • Mitochondria dostarczają energii chemicznej potrzebnej do syntezy hormonów kory nadnerczy.
  • W mitochondriach powstaje ATP niezbędny do syntezy hormonów kory nadnerczy.
  • Wydzielanie hormonów wymaga dużo energii, którą uwalniają mitochondria.

Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi, w których zdający odnosi się do wytwarzania energii, a nie przetwarzania jednej postaci w inną. W szczególności nie uznaje się odpowiedzi stwierdzających, że w mitochondriach energia powstaje lub energia jest produkowana, wytwarzana, lub generowana.

Zadanie 2.2

1 pkt
Układ dokrewny
33%średni wynik CKE
Średni procent zdobytych punktów. Wyższy wynik oznacza, że zadanie było łatwiejsze dla zdających.

Wybierz i zaznacz nazwy dwóch hormonów wydzielanych przez korę nadnerczy dorosłego człowieka.

A. glukagon B. kortyzol C. aldosteron D. parathormon E. wazopresyna

Pokaż odpowiedźUkryj odpowiedź

B, C.

1 p. – za zaznaczenie dwóch nazw hormonów wydzielanych przez komórki kory nadnerczy dorosłego człowieka.
0 p. – za każdą inną odpowiedź lub za brak odpowiedzi.