Biblia - Apokalipsa Św. Jana Streszczenie szczegółowe

Aktualizacja: ·4 min czytania

Streszczenie szczegółowe

Zakres opracowania: Ap 1; 4–6; 12–13 oraz 20–22. Jest to wybór redakcyjny, nie omówienie całego dzieła ani lista fragmentów narzucona przez CKE.

Jan na Patmos i polecenie zapisania widzenia — Ap 1

Osoba przedstawiająca objawienie nazywa się Jan i przebywa na wyspie Patmos z powodu świadectwa o Jezusie. Słyszy głos nakazujący spisać widzenie i przesłać je siedmiu Kościołom. Wśród siedmiu świeczników ukazuje się postać podobna do Syna Człowieczego. Jej wygląd łączy obrazy blasku, ognia, potęgi i władzy nad śmiercią.

Wyjaśnione zostają wybrane symbole: świeczniki odnoszą się do wspólnot, a gwiazdy do ich aniołów. Jan ma przekazać to, co zobaczył. Listy do siedmiu Kościołów z rozdziałów 2–3 nie należą do przyjętego wyboru, dlatego dalsze omówienie przechodzi od razu do wizji niebiańskiej.

Tron i zwój otwierany przez Baranka — Ap 4–5

Jan widzi tron otoczony starcami i czterema żywymi istotami. Cała scena skupia się na uwielbieniu Boga jako Stwórcy. Obrazy zwierzęce, skrzydła, oczy i korony nie budują realistycznego portretu dworu, lecz podkreślają niezwykłość i uroczystość wizji.

W ręku Zasiadającego znajduje się zwój zamknięty siedmioma pieczęciami. Nikt nie okazuje się godny go otworzyć, co wywołuje płacz Jana. Zapowiedziany jako zwycięski Lew z pokolenia Judy objawia się Baranek wyglądający jak zabity, a jednak żyjący. Otrzymuje zwój. Uwielbienie Baranka łączy Jego zwycięstwo z ofiarą i odkupieniem ludzi pochodzących z różnych narodów.

Sześć pierwszych pieczęci — Ap 6

Otwarciu czterech pierwszych pieczęci towarzyszą kolejne konie i jeźdźcy. Biały jeździec nosi łuk i koronę oraz wyrusza, aby zwyciężać. Następni kojarzą się z odebraniem pokoju i rozlewem krwi, głodem wyrażonym przez wagę i ceny żywności oraz śmiercią. Nie należy automatycznie przypisywać pierwszemu jeźdźcowi imienia lub znaczenia, którego tekst jednoznacznie nie podaje.

Przy piątej pieczęci ukazane zostają dusze zabitych za świadectwo, wołające o sprawiedliwość. Otrzymują białe szaty i mają jeszcze oczekiwać. Szósta pieczęć przynosi obrazy trzęsienia ziemi i zachwiania kosmicznego porządku. Strach obejmuje ludzi różnych stanów. Opracowanie nie dopowiada w tym miejscu siódmej pieczęci ani dalszego cyklu trąb, ponieważ rozdziały te nie zostały wybrane.

Niewiasta, Dziecko i Smok — Ap 12

Na niebie pojawia się Niewiasta obleczona w słońce, z księżycem pod stopami i koroną z dwunastu gwiazd. Smok chce pożreć jej dziecko. Dziecko przeznaczone do panowania zostaje jednak uniesione do Boga, a Niewiasta znajduje schronienie na pustyni. Obraz pozostawia przestrzeń interpretacji symbolicznej; samo widzenie nie przedstawia Niewiasty po imieniu jako zwykłej bohaterki biograficznej.

Michał wraz z aniołami walczy ze Smokiem. Smok, utożsamiony w tekście z diabłem i Szatanem, zostaje strącony. Następnie ściga Niewiastę, ale ziemia pochłania wodę, którą przeciw niej wyrzuca. Jego wrogość zwraca się ku pozostałemu potomstwu Niewiasty, zachowującemu Boże przykazania i świadectwo Jezusa.

Dwie Bestie i wymuszona cześć — Ap 13

Bestia wychodząca z morza otrzymuje władzę od Smoka. Jej pozorna niezwyciężoność i zagojona śmiertelna rana budzą podziw. Korzysta z władzy, by bluźnić i prześladować wiernych. Druga Bestia, wychodząca z ziemi, wygląda łagodniej, ale mówi głosem Smoka. Posługuje się znakami i zwodzeniem, skłaniając ludzi do kultu pierwszej.

Przymus obejmuje także możliwość kupowania i sprzedawania, uzależnioną od przyjęcia znamienia. Pojawia się liczba 666. Scena przedstawia mechanizmy przemocy, bałwochwalstwa i podporządkowania, lecz nie daje podstaw do prostego utożsamiania kolejnych symboli z dowolnie wybranymi współczesnymi osobami czy przedmiotami. Po tych rozdziałach wybór przechodzi do finału, pomijając dalsze wizje plag i upadku Babilonu.

Tysiąc lat, ostatni bunt i sąd — Ap 20

Anioł wiąże Szatana na tysiąc lat. Ukazani zostają ci, którzy ponieśli śmierć z powodu świadectwa i królują z Chrystusem. Po upływie wskazanego czasu Szatan zostaje uwolniony i zwodzi narody do ostatniego wystąpienia przeciw świętym. Atak kończy się klęską buntowników, a diabeł trafia do jeziora ognia.

Następuje widzenie wielkiego białego tronu. Umarli stają przed sądem; otwierane są księgi oraz księga życia. Sąd uwzględnia czyny. Śmierć i kraina umarłych również zostają usunięte. Jest to kolejność obrazów objawienia, nie podany przez utwór kalendarz możliwy do przeliczenia na współczesne daty.

Nowe Jeruzalem i oczekiwanie przyjścia — Ap 21–22

Jan widzi nowe niebo i nową ziemię. Święte miasto zstępuje jako obraz wspólnoty przemienionej bliskością Boga. Znikają śmierć, łzy i ból. Bramy, fundamenty i drogocenne materiały podkreślają pełnię oraz trwałość tego porządku. Miasto nie potrzebuje osobnego budynku świątyni ani światła słońca, ponieważ jego centrum i światłem są Bóg oraz Baranek.

Od tronu wypływa rzeka życia, a drzewo życia przynosi owoce i uzdrawiające liście. Ustaje przekleństwo. Kiedy Jan chce oddać pokłon aniołowi, zostaje skierowany ku czci należnej Bogu. Finał łączy zapewnienie o przyjściu Jezusa z wezwaniem do wierności i zaproszeniem do udziału w wodzie życia. Ostatnim akcentem jest nadzieja, nie pozostawienie świata pod nieograniczoną władzą zła.

Biblia — Apokalipsa św. Jana — mapa lektury

Biblia — Apokalipsa św. Jana — cztery obszary powtórki w zakresie wskazanym na mapie.
Przeczytaj całą treść infografiki

LEKTURY • JĘZYK POLSKI

Biblia — Apokalipsa św. Jana

Mapa lektury

Wybór: Ap 1; 4–6; 12–13; 20–22

Objawienie na Patmos
Jan otrzymuje nakaz zapisania wizji dla wspólnot chrześcijańskich. Tron Boga i Baranek wprowadzają symboliczną perspektywę wydarzeń.

Obrazy zagrożenia
Jeźdźcy zapowiadają nieszczęścia. Smok walczy z Niewiastą i jej potomstwem, a Bestie wymuszają posłuszeństwo przemocą oraz zwodzeniem.

Pokonanie zła
Końcowy ciąg wizji obejmuje związanie Szatana, tysiącletnie królowanie, ostatni bunt i sąd nad umarłymi.

Odnowiony świat
Nowe niebo, ziemia i Jeruzalem ukazują obecność Boga wśród ludzi. Śmierć i cierpienie ustępują obrazom życia.

Zapamiętaj
Symboliczne wizje łączą zagrożenie z nadzieją odnowienia; wybrane rozdziały nie stanowią pełnej kolejności wszystkich obrazów księgi.

Podgląd infografiki
Mapa lektury „Biblia — Apokalipsa św. Jana”. Objawienie na Patmos; Obrazy zagrożenia; Pokonanie zła; Odnowiony świat.
Sprawdź, ile już umiesz

Przećwicz materiał z tej lektury na fiszkach albo przejrzyj pytania jawne, które mogą paść na egzaminie.