Ktoś twierdzi, że koleżanka wysłała wiadomość o dziesiątej, ale wiesz, że przez cały ten czas rozmawiała z tobą bez dostępu do urządzeń. Możesz ocenić tę wersję jako niemożliwą. She can't have sent it at ten oznacza „To niemożliwe, żeby wysłała to o dziesiątej”. Can't have odnosi mocne wykluczenie do wcześniejszej czynności. Nie wyraża zakazu działania w przeszłości.
1. Wykluczenie a zwykłe zaprzeczenie
She didn't send the email podaje, że nie wysłała wiadomości. She can't have sent the email przedstawia wniosek: dostępne informacje wykluczają, zdaniem mówiącego, taką możliwość. Nie zawsze mamy bezpośrednią wiedzę o zdarzeniu. Dlatego warto dopowiedzieć przesłankę, aby odbiorca rozumiał siłę naszej oceny.
- Leo can't have been at the concert. He was with me in another city all evening.Leo nie mógł być na koncercie. Cały wieczór był ze mną w innym mieście.
- This photo can't have been taken in 1990. The building was completed in 2005.To zdjęcie nie mogło zostać zrobione w 1990 roku. Budowę ukończono w 2005 roku.
Takie przykłady zakładają poprawność podanych przesłanek. Jeżeli data lub rozpoznanie osoby jest błędne, wniosek również może upaść. Czasownik modalny wyraża przekonanie mówiącego, nie tworzy dowodu. Zdanie „Nie widzę jego roweru, więc nie mógł przyjechać” byłoby nadmiernie pewne, jeśli mógł skorzystać z autobusu.
2. Budowa przeczenia
Can't jest skrótem cannot. Następnie występują have oraz trzecia forma czasownika, np. seen, taken, done albo regularne finished. Have pozostaje nieodmienione bez względu na podmiot. Nie używaj has przy she ani had tylko dlatego, że wspominasz przeszłość.
She cannot have seen us. — To niemożliwe, żeby nas widziała. Cannot zapisujemy jako jeden wyraz w tej standardowej pełnej formie.
- They can't have read the final version; it has not been sent yet.Nie mogli przeczytać ostatecznej wersji; jeszcze jej nie wysłano.
- He can't have known the new password at that point.W tamtym momencie nie mógł znać nowego hasła.
Nie stosuj can't have saw: saw jest drugą formą, a potrzebujesz seen. W języku polskim „nie mógł zobaczyć” może też oznaczać brak fizycznej możliwości. Angielska dedukcja wymaga ustalenia, czy oceniasz prawdziwość przeszłego zdarzenia, czy opowiadasz o ograniczeniach osoby w tamtej sytuacji.
3. Can't have a may not have
May not have i might not have zostawiają otwartą możliwość, że coś się nie wydarzyło. Can't have wyklucza, że się wydarzyło. To zasadnicza różnica. Gdy ktoś nie odpowiada, He might not have seen the message jest ostrożnym wyjaśnieniem. Sama cisza nie dowodzi, że przeczytanie było niemożliwe.
- She might not have received the invitation.Być może nie otrzymała zaproszenia.
- She can't have received that email yesterday; I wrote it this morning.Nie mogła otrzymać tego e-maila wczoraj; napisałem go dziś rano.
Nie zamieniaj might not have na can't have tylko dlatego, że oba zdania są przeczące. W parafrazie Perhaps she didn't notice the sign potrzebujesz may not have noticed lub might not have noticed. Do can't have noticed pasuje mocniejsze It is impossible that she noticed, jeśli kontekst rzeczywiście uzasadnia taką ocenę.
4. Couldn't have i brak możliwości
Couldn't have również może wyrażać mocne wykluczenie wcześniejszego zdarzenia. It couldn't have been Anna znaczy w takim kontekście podobnie jak It can't have been Anna. Nie jest więc automatycznie błędną odpowiedzią. Jednak couldn't have może też wskazywać niemożność osiągnięcia skutku w danych warunkach, np. bez czyjejś pomocy.
- I couldn't have finished without your help.Nie byłbym w stanie skończyć bez twojej pomocy.
- I couldn't open the door yesterday.Wczoraj nie mogłem otworzyć drzwi.
Pierwszy przykład ocenia hipotetyczne warunki wykonania zadania. Drugi zwyczajnie opisuje dawną niemożność. Nie dopisuj have do każdego przeszłego could. Wybór zależy od relacji między zdarzeniem, warunkiem i oceną. Przy zadaniu wymagającym słowa CANNOT zachowaj właśnie cannot, nawet jeśli swobodna wypowiedź dopuszczałaby couldn't.
5. Dłuższe konstrukcje i rozwiązany przykład
Can't have been + przymiotnik odnosi się do dawnego stanu. Can't have been + -ing wyklucza wcześniejszą czynność w toku. Can't have been + trzecia forma czasownika przechodniego może tworzyć stronę bierną: rzecz nie mogła zostać poddana danej czynności.
- He can't have been sleeping at nine; we were talking then.Nie mógł spać o dziewiątej; wtedy rozmawialiśmy.
- The document can't have been signed on Monday.Dokument nie mógł zostać podpisany w poniedziałek.
Krok po kroku: przekształć It is impossible that Eva wrote this review, używając CANNOT. Zachowaj Eva, dodaj cannot have i trzecią formę written. Wynik: Eva cannot have written this review — To niemożliwe, żeby Eva napisała tę recenzję. W ten sposób utrzymujesz wykluczenie oraz wcześniejszy czas zdarzenia.
6. Sprawdź siłę wniosku
Przed użyciem can't have zadaj sobie pytanie, czy masz informację sprzeczną z daną wersją wydarzeń, czy jedynie nie masz jej potwierdzenia. Brak potwierdzenia sam nie jest wykluczeniem.
Wiadomość została utworzona dziś rano. Ktoś mówi, że przeczytał ją wczoraj. Napisz wykluczenie z can't have. Następnie napisz ostrożne przypuszczenie, że pomylił ją z inną wiadomością.
Pokaż rozwiązanie i wyjaśnienie
He can't have read this message yesterday; it was written this morning. He might have confused it with another message. — Nie mógł przeczytać tej wiadomości wczoraj; napisano ją dziś rano. Być może pomylił ją z inną. Sprawdź read jako trzecią formę i różny stopień pewności w obu zdaniach.